Son yıllarda dünyanın deniz yoluyla gerçekleşen ticaretinin gelişen risklerden etkilendiği biliniyor. Özellikle Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu’daki gerginlikler deniz ticaretini olumsuz etkiliyor. Ancak geçtiğimiz günlerde Rusya’dan Çin’in Şanghay Limanı’na dev bir ticaret gemisinin seyahat etmesi dikkat çekiciydi. Bu yolculuk, Kuzey Deniz Yolu rotasını kullanarak sadece 3 haftadan kısa bir sürede tamamlandı. 294 metre uzunluğundaki Flying Fish 1 gemisi, ilk kez bu kadar büyük bir platformun buz kıran gemilere ihtiyaç duymadan Rusya’dan Çin’e ulaşmasıyla tarihe geçti.
Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi Öğretim Görevlisi Diren Doğan’a göre, bu yolculuk deniz ticareti ve kritik su yollarının geleceği için bir dönüm noktası olabilir. Süveyş Kanalı’nın güvenliği konusundaki endişeler ve küresel sistemde yaşanan değişimler, alternatif güzergahların önemini arttırıyor. Çin ve Rusya’nın Arktik üzerinden yeni ulaşım hatları oluşturma istekleri de bu durumu destekliyor.
Çin’in Arktik bölgesindeki rolü de merak konusu. Diren Doğan’a göre, Çin Arktik Politika belgesi ve Kuşak-Yol Girişimi ile bölgede etkili olmaya çalışıyor. Ancak ABD ve Rusya’nın Arktik’teki güçleri göz önüne alındığında, Çin’in bu alandaki etkinliği sınırlı kalabilir. Bununla birlikte, Arktik bölgesinin gelecekte stratejik bir ulaşım rotası haline gelmesi bekleniyor.
Bu yeni rotaların deniz ticaretinde ve jeopolitik dengelerde nasıl bir etki yaratacağı ise ilerleyen dönemlerde daha net bir şekilde ortaya çıkacak.
